Jesteśmy Stowarzyszeniem ludzi młodych chcących uczestniczyć w budowie Polski nowoczesnej, wolnej, silnej, zajmującej godne miejsce w Europie i świecie. Pragniemy, aby w naszej Ojczyźnie każdy obywatel mógł w pełni korzystać z wolności obywatelskich i gospodarczych.

     Promujemy udział ludzi młodych w życiu publicznym, społecznym i ekonomicznym. Szczególnie zależy nam na tych, którzy realizują swe aspiracje życiowe w środowiskach lokalnych. Dążymy do upowszechniania wśród młodzieży postaw obywatelskich i wiedzy ekonomicznej. Opowiadamy się za uczestnictwem Polski w Unii Europejskiej i NATO. Propagujemy profesjonalizm, pracowitość, odpowiedzialność i uczciwość, które to cechy są niezbędna w społeczeństwie obywatelskim i gospodarce rynkowej.

     W swych działaniach pragniemy współpracować ze wszystkimi środowiskami, którym bliska jest tradycja liberalna, konserwatywna i chadecka, a w szczególności z tymi siłami politycznymi, których program najlepiej służy budowie Polski w jakiej pragniemy żyć.

ROZDZIAŁ I

POSTANOWIENIA OGÓLNE

1. Tworzy się Stowarzyszenie "Młodzi Demokraci", zwane dalej "Stowarzyszeniem".
2. Terenem działania Stowarzyszenia jest obszar Rzeczypospolitej Polskiej.
3. Siedzibą Stowarzyszenia jest miasto stołeczne Warszawa.
4. Stowarzyszenie tworzy koła lokalne. Osobowość prawną posiadają:
1. koła lokalne,
2. Stowarzyszenie,
3. regiony.
5. Koła lokalne z obszaru województwa tworzą region.
6. Stowarzyszenie może być członkiem organizacji krajowych i międzynarodowych o celach niesprzecznych z celami Stowarzyszenia.
7. Nazwa i symbole Stowarzyszenia korzystają z ochrony prawnej.
8. Ilekroć w niniejszym Statucie mowa jest o "władzach Stowarzyszenia" rozumie się przez to organy Stowarzyszenia, organy regionów oraz organy kół lokalnych.
9. Władze Stowarzyszenia wyrażają swoja wolę w drodze uchwał. Uchwały władz Stowarzyszenia, podejmowane w sprawach należących do zakresu ich działania, są wiążące dla władz niższego stopnia oraz członków Stowarzyszenia, których te uchwały dotyczą. Krajowy Sąd Koleżeński stwierdza nieważność uchwał sprzecznych z prawem lub postanowieniami Statutu.
10. Uchwały podejmowane są zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy członków uprawnionych do głosowania, chyba, że przepisy Statutu stanowią inaczej. W przypadku równego rozkładu głosów decyduje głos przewodniczącego obrad. Uchwały podejmowane są w głosowaniu jawnym, chyba, że głosowania tajnego zażąda co najmniej 1/4 członków danego organu obecnych na posiedzeniu.
11. Wybory do władz Stowarzyszenia odbywają się w głosowaniu tajnym zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy członków uprawnionych do uczestnictwa w wyborach z tym, że wybory w kołach lokalnych odbywają się w obecności co najmniej 1/3 ogólnej liczby członków koła. Wybory Przewodniczącego Stowarzyszenia, przewodniczących regionów i przewodniczących kół lokalnych dokonywane są bezwzględną większością głosów.
12. Do wyborów uzupełniających do władz Stowarzyszenia pkt. 11 Statutu stosuje się odpowiednio.
13. Członkowie władz Stowarzyszenia mogą być odwołani przez organ, który dokonał ich wyboru lub powołania. Wniosek o odwołanie może być zgłoszony przez co najmniej 1/3 statutowego składu organu lub przez jego przewodniczącego. Odwołanie członków władz następuje w głosowaniu tajnym bezwzględną większością głosów, w obecności co najmniej połowy uprawnionych, z tym że odwołanie Przewodniczącego Stowarzyszenia, przewodniczącego regionu i przewodniczącego koła lokalnego następuje równocześnie z powołaniem nowego przewodniczącego większością 2/3 głosów w obecności co najmniej połowy uprawnionych. Odwołanie z funkcji delegata na Zjazd Delegatów lub zjazd regionalny jest niedopuszczalne.
14. Nie można być jednocześnie członkiem organu uchwałodawczego, rewizyjnego lub sądowego tego samego szczebla.
15. Kadencja członków władz Stowarzyszenia trawa od dnia wyboru do dnia wyboru członków następnej kadencji.

ROZDZIAŁ II

CELE STOWARZYSZENIA I SPOSOBY ICH REALIZACJI

16. Celami Stowarzyszenia są:
1. działanie na rzecz zwiększenia udziału ludzi młodych w życiu publicznym;
2. pomoc w zdobywaniu wiedzy i kwalifikacji umożliwiających ludziom młodym spełnianie funkcji społecznych i zawodowych;
3. upowszechnianie postaw proeuropejskich wśród ludzi młodych;
4. inspirowanie młodych do podejmowania działalności gospodarczej;
5. ułatwianie młodym kontaktów z instytucjami i organizacjami międzynarodowymi;
6. promocja kultury, w szczególności tworzonej przez młodych ludzi i do nich adresowanej;
7. ochrona praw młodego człowieka, szczególnie w szkole;
8. propagowanie idei samorządności wśród ludzi młodych;
9. promocja ekologii i ochrony środowiska;
10. promocja kultury fizycznej, sportu i turystyki, szczególnie wśród ludzi młodych;
11. działanie na rzecz zwiększenia obronności kraju.
17. Stowarzyszenie realizuje swoje cele w szczególności poprzez:
1. organizowanie spotkań, szkoleń, seminariów oraz innych form poszerzania wiedzy służących promocji programu Stowarzyszenia;
2. gromadzenie środków finansowych na cele statutowe stowarzyszenia;
3. aktywne uczestnictwo w życiu publicznym RP, we współpracy z organizacjami realizującymi zbliżone cele;
4. prowadzenie działalności wydawniczej;
5. organizację wymiany międzynarodowej ludzi młodych;
6. współpracę i uczestnictwo w organizacjach krajowych, zagranicznych i międzynarodowych;
7. promocję młodych, wykwalifikowanych kadr wśród instytucji i osób zainteresowanych tworzeniem liberalno-demokratycznego porządku państwa;
8. podejmowanie inicjatyw mających na celu ochronę i propagowanie praw człowieka i obywatela.

ROZDZIAŁ III

CZŁONKOWIE, ICH PRAWA I OBOWIĄZKI

18. Członkami Stowarzyszenia są:
1. członkowie zwyczajni,
2. członkowie wspierający,
3. członkowie honorowi.
19. Członkami Stowarzyszenia mogą być obywatele Rzeczypospolitej Polskiej i cudzoziemcy.
20. Członkiem zwyczajnym Stowarzyszenia może być osoba w wieku od 16 do 30 lat. Osoby w wieku od 13 do 16 lat mogą należeć do Stowarzyszenia za zgodą przedstawicieli ustawowych, bez prawa udziału w głosowaniu na walnym zebraniu członków oraz bez korzystania z czynnego i biernego prawa wyborczego.
21. Przyjęcie członka zwyczajnego do Stowarzyszenia następuje po złożeniu prawidłowo wypełnionej i podpisanej deklaracji członkowskiej. Uchwałę w sprawie przyjęcia w poczet członków podejmuje zarząd właściwego koła lokalnego w terminie miesiąca od złożenia deklaracji. Brak podjęcia uchwały uznaję się za odmowę przyjęcia w poczet członków. Decyzja odmawiająca przyjęcia w poczet członków Stowarzyszenia musi zawierać adnotację o możliwości odwołania się do zarządu regionu.
22. Od uchwały zarządu koła lokalnego odmawiającej przyjęcia w poczet członków przysługuje odwołanie do zarządu regionu w terminie 14 dni od doręczenia decyzji zarządu koła lokalnego lub w terminie 21 dni od upłynięcia terminu, o którym mowa w pkt. 21. Odwołanie to musi być rozpatrzone w ciągu miesiąca od dnia jego złożenia.
23. Uchwałę w sprawie przyjęcia nowych członków tworzących nowe koło lokalne podejmuje zarząd regionu.
24. Członkiem wspierającym Stowarzyszenia może być osoba fizyczna lub prawna, która przyczynia się do rozwoju Stowarzyszenia, uznając cele zawarte w Statucie. Członkowie wspierający mogą deklarować płacenie składek lub w inny sposób wspierać działalność Stowarzyszenia. Uchwałę o przyznaniu członkostwa wspierającego podejmuje Konwent Krajowy.
25. Tytuł członka honorowego Stowarzyszenia jest nadawany przez Konwent Krajowy osobie fizycznej w uznaniu wybitnych zasług w działaniach zgodnych z celami Stowarzyszenia.
26. Członkowie zwyczajni mają prawo:
1. uczestniczyć w działalności Stowarzyszenia,
2. zgłaszać postulaty wobec władz Stowarzyszenia,
3. biernego i czynnego wyboru do władz Stowarzyszenia
27. Członkowie zwyczajni mają obowiązek:
1. przestrzegać postanowień Statutu i regulaminów oraz stosować się do uchwał władz Stowarzyszenia;
2. aktywnie uczestniczyć w pracach Stowarzyszenia;
3. regularnie opłacać składki;
4. godnie prowadzić działalność społeczną w ramach Stowarzyszenia;
5. godnie i rzetelnie sprawować funkcje pochodzące z wyboru;
6. dbać o dobre imię Stowarzyszenia.
28. Członkowie nie mogą należeć do organizacji o celach sprzecznych z celami Stowarzyszenia.
29. Członkostwo zwyczajne w Stowarzyszeniu ustaje w przypadku:
1. dobrowolnego wystąpienia zgłoszonego na piśmie zarządowi właściwego koła lokalnego;
2. wykluczenia ze Stowarzyszenia na mocy uchwały właściwego sądu koleżeńskiego;
3. wykreślenia z rejestru członków;
4. śmierci członka
5. przekroczenia 30 roku życia
30. Wykreślenia z rejestru członków koła lokalnego dokonuje zarząd koła lokalnego w razie niepłacenia składek przez okres dziewięciu miesięcy. Od uchwały zarządu koła lokalnego przysługuje zainteresowanemu odwołanie do zarządu regionu w terminie 14 dni od jej doręczenia. Odwołanie to musi być rozpatrzone w ciągu miesiąca od dnia jego złożenia.
31. Zawieszenie członkostwa następuje:
1. decyzją zainteresowanego członka Stowarzyszenia, o której informuje niezwłocznie na piśmie zarząd właściwego koła, na okres nie dłuższy niż rok,
2. na mocy uchwały właściwego sądu koleżeńskiego,
3. w trybie określonym w pkt. 37
32. W okresie zawieszenia członek nie korzysta z praw członkowskich oraz jest zwolniony z obowiązku opłacania składek członkowskich i uczestniczenia w pracach Stowarzyszenia.
33. Rejestr członków prowadzą zarządy regionów w oparciu o potwierdzone przez przewodniczących kół lokalnych kopie deklaracji członkowskich przekazywane zarządowi regionu przez zarządy kół lokalnych w terminie 14 dni od przyjęcia uchwały w sprawie przyjęcia w poczet członków.
34. Za nieprzestrzeganie postanowień Statutu i regulaminów, nie stosowanie się do uchwał władz Stowarzyszenia, postępowanie w sposób sprzeczny z celami Stowarzyszenia oraz gdy ciążą na nim zarzuty hańbiące, członek może być ukarany przez sąd koleżeński.
35. Sąd koleżeński może orzekać wobec członków następujące kary:
1. upomnienie,
2. nagana,
3. pozbawienie pełnionej funkcji,
4. zawieszenie w prawach członka na okres do 12 miesięcy,
5. wykluczenie ze Stowarzyszenia,
6. zakaz pełnienia funkcji w Stowarzyszeniu na okres do 12 miesięcy

Prawomocne orzeczenie kary zawieszenia w prawach członkowskich powoduje utratę członkostwa we władzach stowarzyszenia.

36. Władze Stowarzyszenia są zobowiązane do niezwłocznego wykonania prawomocnej uchwały sądu koleżeńskiego.
37. W wypadku rażącego naruszenia obowiązków członka Stowarzyszenia, który wyrządził organizacji poważną szkodę, Krajowy Sąd Koleżeński może - do czasu wydania prawomocnego orzeczenia - zawiesić członka w jego prawach i przekazać sprawę do właściwego sądu koleżeńskiego.
38. Zarząd Krajowy w odniesieniu do organów regionalnych oraz organów kół lokalnych w uzasadnionych przypadkach, uchwałą podjętą bezwzględną większością głosów może:
1. wstrzymać wykonanie uchwał i skierować wniosek do właściwego sądu koleżeńskiego,
2. zawiesić działalność odpowiednich władz lub pełnienie określonych funkcji i skierować wniosek do właściwego sądu koleżeńskiego,
3. rozwiązać organy regionów lub kół lokalnych, zarządzić nowe wybory, ustanawiając w miejsce określonych w uchwale organów zarząd komisaryczny do czasu przeprowadzenia nowych wyborów w ciągu 6 miesięcy.
39. W przypadku określonym w pkt. 38 c Zarząd Krajowy określa także sąd koleżeński i komisję rewizyjną, które - do czasu przeprowadzenia wyborów - będą właściwe dla danego regionu. Od uchwały Zarządu zainteresowanemu przysługuje, w terminie 14 dni od otrzymania na piśmie uchwały Zarządu, odwołanie do Konwentu Krajowego. Odwołanie musi być rozpatrzone w ciągu miesiąca od dnia jego złożenia. Złożenie odwołania nie wstrzymuje wykonania uchwały Zarządu.

ROZDZIAŁ IV

WŁADZE KRAJOWE

40. Organami Stowarzyszenia są:
1. Zjazd Delegatów,
2. Konwent Krajowy,
3. Zarząd Krajowy,
4. Krajowa Komisja Rewizyjna,
5. Krajowy Sąd Koleżeński.
41. Zjazd Delegatów jest zwoływany w trybie zwyczajnym lub nadzwyczajnym.
42. Zjazd Delegatów w trybie zwyczajnym zwołuje Zarząd Krajowy na co najmniej 4 miesiące przed planowanym terminem Zjazdu Delegatów. Zjazd Delegatów zwołany w trybie zwyczajnym odbywa się nie wcześniej niż w 22 miesiącu i nie później niż w 26 miesiącu od poprzedniego Zjazdu Delegatów zwołanego w trybie zwyczajnym.
43. Zjazd Delegatów w trybie nadzwyczajnym jest zwoływany przez Zarząd Krajowy za zgodą Konwentu Krajowego w celu rozpatrzenia konkretnych spraw, podanych we wniosku o zwołanie Zjazdu Delegatów. Z inicjatywą zwołania Zjazdu Delegatów w trybie nadzwyczajnym może wystąpić Konwent Krajowy, Zarząd Krajowy, Krajowa Komisja Rewizyjna lub zarządy co najmniej 1/3 regionów. Zjazd Delegatów w trybie nadzwyczajnym odbywa się nie później niż 2 miesiące od wyrażenia zgody przez Konwent Krajowy, przy czym Konwent Krajowy ma miesiąc na rozpatrzenie wniosku. Po upływie tego terminu wymóg wyrażenia zgody przez Konwent Krajowy uważa się za spełniony.
44. Zarząd Krajowy zwołuje Zjazd Delegatów w trybie nadzwyczajnym bez zgody Konwentu Krajowego w przypadku konieczności
1. wyboru Przewodniczącego Stowarzyszenia,
2. konieczności uzupełnienia składu Konwentu Krajowego o co najmniej 1/5 składu pochodzącego z wyboru,
3. konieczności uzupełnienia składu Krajowej Komisji Rewizyjnej o co najmniej 4/7 składu,
4. konieczności uzupełnienia składu Krajowego Sądu Koleżeńskiego o co najmniej 5/9 składu.
45. Delegatów na Zjazd Delegatów w proporcji ustalonej przez Konwent Krajowy wybierają zjazdy regionalne. Członkowie organów Stowarzyszenia, o których mowa w pkt. 40 b-e są delegatami na Zjazd Delegatów z urzędu.
46. Delegatami na Zjazd Delegatów zwołany w trybie nadzwyczajnym są delegaci wybrani przez zjazdy regionalne na ostatni Zjazd Delegatów zwołany w trybie zwyczajnym oraz członkowie organów Stowarzyszenia.
47. W przypadku przystąpienia do Stowarzyszenia środowiska młodzieżowego Zjazd Delegatów na wniosek Zarządu Krajowego może - uchwałą podjętą bezwzględną większością głosów - przyznać osobom deklarującym wstąpienie do Stowarzyszenia prawa członkowskie i mandat delegatów w liczbie nie przewyższającej 5% delegatów na Zjazd Delegatów.
48. Informacje o Zjeździe Delegatów rozsyła delegatom oraz regionom Zarząd Krajowy na co najmniej trzy tygodnie przed terminem Zjazdu Delegatów. W przypadku zwołania Zjazdu Delegatów w trybie nadzwyczajnym informacje powinny być rozesłane na co najmniej dwa tygodnie przed Zjazdem Delegatów.
49. Zjazd Delegatów:
1. uchwala Statut Stowarzyszenia,
2. uchwala program i kierunki działania Stowarzyszenia,
3. wybiera i odwołuje Przewodniczącego Stowarzyszenia;
4. wybiera i odwołuje pięćdziesięciu członków Konwentu Krajowego, siedmiu członków Krajowej Komisji Rewizyjnej oraz dziewięciu członków Krajowego Sądu Koleżeńskiego;
5. uchwala swój regulamin;
6. rozpatruje kadencyjne sprawozdania Konwentu Krajowego, Zarządu Krajowego, Krajowego Sądu Koleżeńskiego i Krajowej Komisji Rewizyjnej oraz udziela Zarządowi Krajowemu absolutorium na wniosek Krajowej Komisji Rewizyjnej;
7. podejmuje uchwałę o rozwiązaniu lub przekształceniu Stowarzyszenia;
8. rozpatruje sprawy i podejmuje uchwały w sprawach przedstawionych przez władze Stowarzyszenia oraz przez delegatów.
50. Członkami Konwentu Krajowego są:
1. pięćdziesięciu członków wybranych przez Zjazd Delegatów,
2. Przewodniczący Stowarzyszenia,
3. Przewodniczący Regionów,
4. Członkowie Zarządu Krajowego na czas pełnienia funkcji,
5. pięciu członków dokooptowanych zgodnie z punktem 52 m).
51. Posiedzenia Konwentu Krajowego zwołuje Przewodniczący Stowarzyszenia co najmniej raz na trzy miesiące lub zawsze na wniosek 1/3 członków Konwentu Krajowego.
52. Konwent Krajowy:

1. uchwala szczegółowe programy działania Stowarzyszenia stanowiące rozwinięcie programu uchwalonego przez Zjazd Delegatów,
2. ustala liczbę członków Zarządu Krajowego, wybiera i odwołuje członków Zarządu Krajowego oraz powołuje i odwołuje wiceprzewodniczących Stowarzyszenia, Sekretarza Generalnego i Skarbnika Krajowego;
3. zezwala na zwołanie Zjazdu Delegatów w trybie nadzwyczajnym;
4. uchwala kalendarz wyborczy i zasady wyboru delegatów na Zjazd Delegatów;
5. ustala zasady wyboru członków konwentów regionalnych stosowanie do liczby członków regionu;
6. ustala zasady polityki finansowej Stowarzyszenia oraz ustala obowiązującą składkę członkowską dla członków Stowarzyszenia,
7. uchwala zasady bieżącej polityki Stowarzyszenia,
8. uchwala swój regulamin,
9. zatwierdza regulaminy Zarządu Krajowego, komisji rewizyjnych i sądów koleżeńskich oraz regionów,
10. powołuje i odwołuje pełnomocników lub zespoły programowe albo do realizacji określonych zadań;
11. zatwierdza przedstawione przez Przewodniczącego Stowarzyszenia sprawozdanie kadencyjne Zarządu Krajowego i Konwentu Krajowego;
12. podejmuje uchwały o wstąpieniu i występowaniu Stowarzyszenia do organizacji krajowych i międzynarodowych oraz upoważnia Zarząd Krajowy do występowania o członkostwo w tych organizacjach,
13. w uzasadnionych przypadkach na wniosek Zarządu Krajowego dokooptowuje nie więcej niż pięć osób do swego składu bezwzględną większością głosów;
14. nadaje członkostwo honorowe i przyznaje członkostwo wspierające bezwzględną większością głosów,
15. rozpatruje odwołania od uchwał Zarządu Krajowego podjętych w trybie pkt. 38 Statutu,
16. podejmuje uchwały w innych sprawach wniesionych przez Zarząd Krajowy lub członków Konwentu Krajowego.

53. (skreślony)
54. Przewodniczący Stowarzyszenia:
1. kieruje Stowarzyszeniem,
2. reprezentuje Stowarzyszenie;
3. zwołuje posiedzenia Konwentu Krajowego, proponuje porządek obrad oraz kieruje jego pracami;
4. zwołuje posiedzenia Zarządu Krajowego, proponuje porządek obrad oraz kieruje jego pracami;
5. powołuje i odwołuje sekretarzy krajowych Stowarzyszenia, którzy kierują zespołami programowymi Stowarzyszenia,
6. może upoważniać innych członków Zarządu Krajowego do reprezentowania Stowarzyszenia w określonym zakresie;
7. przedstawia Zjazdowi Delegatów kadencyjne sprawozdanie Zarządu Krajowego i Konwentu Krajowego.
55. W skład Zarządu Krajowego wchodzą:
1. Przewodniczący Stowarzyszenia,
2. od jednego do trzech wiceprzewodniczący Stowarzyszenia powoływani na wniosek Przewodniczącego Stowarzyszenia przez Konwent Krajowy bezwzględną większością głosów,
3. członkowie Zarządu Krajowego wybrani przez Konwent Krajowy,
4. Sekretarz Generalny i Skarbnik Krajowy powoływani na wniosek Przewodniczącego Stowarzyszenia przez Konwent Krajowy bezwzględną większością głosów.

z tym, że łącznie Zarząd Krajowy liczy nie więcej niż 13 osób.

56. Posiedzenia Zarządu Krajowego zwołuje Przewodniczący Stowarzyszenia co najmniej raz na dwa miesiące lub zawsze na wniosek co najmniej 1/3 członków Zarządu Krajowego.
57. Zarząd Krajowy w szczególności:
1. zapewnia realizację uchwał Zjazdu Delegatów i Konwentu Krajowego;
2. zajmuje stanowiska w sprawach będących przedmiotem zainteresowania Stowarzyszenia,
3. zwołuje Zjazd Delegatów,
4. powołuje pełnomocników lub zespoły programowe albo do realizacji określonych zadań;
5. w uzasadnionych przypadkach występuje do Konwentu Krajowego z wnioskiem o dokooptowanie nie więcej niż pięciu osób do Konwentu Krajowego w czasie kadencji;
6. koordynuje bieżącą działalność Stowarzyszenia;
7. zatwierdza sprawozdanie kadencyjne przygotowane przez Przewodniczącego Stowarzyszenia;
8. opracowuje regulamin prac Zarządu Krajowego, ze szczególnym uwzględnieniem zadań Wiceprzewodniczących Stowarzyszenia, Sekretarza Generalnego i Skarbnika Krajowego;
9. podejmuje decyzje w sprawach Stowarzyszenia, które nie zostały zastrzeżone do kompetencji innych władz Stowarzyszenia
58. Krajowa Komisja Rewizyjna jest organem kontrolnym Stowarzyszenia.
59. W skład Krajowej Komisji Rewizyjnej wchodzi siedmiu członków. Wybiera ona ze swego grona przewodniczącego, jego zastępcę oraz sekretarza.
60. Krajowa Komisja Rewizyjna:
1. przeprowadza co najmniej raz w roku kontrolę całokształtu działalności organów Stowarzyszenia, ze szczególnym uwzględnieniem działalności finansowej, a sprawozdania z kontroli przedstawia Konwentowi Krajowemu i Zarządowi Krajowemu;
2. występuje do Konwentu Krajowego i Zarządu Krajowego z wnioskami pokontrolnymi;
3. kieruje wnioski do Krajowego Sądu Koleżeńskiego w razie stwierdzenia naruszenia Statutu;
4. występuje na Zjeździe Delegatów z wnioskami w sprawie udzielenia absolutorium ustępującemu Zarządowi Krajowemu;
5. kontroluje działalność Zarządu Krajowego z własnej inicjatywy lub zawsze na wniosek Konwentu Krajowego, Zarządu Krajowego, Krajowego Sądu Koleżeńskiego, lub co najmniej 1/3 zarządów regionów;
6. kontroluje działalność regionów z własnej inicjatywy lub zawsze na wniosek Konwentu Krajowego, Zarządu Krajowego, Krajowego Sądu Koleżeńskiego, regionalnej komisji rewizyjnej, zarządu regionu, lub co najmniej 1/3 zarządów kół lokalnych wchodzących w skład regionu;
7. występuje do Zarządu Krajowego z wnioskiem o zwołanie Zjazdu Delegatów w trybie nadzwyczajnym.
61. Posiedzenia Krajowej Komisji Rewizyjnej odbywają się nie rzadziej niż raz na sześć miesięcy, jej członkowie mają dostęp do wszystkich dokumentów Stowarzyszenia.
62. Szczegółowy tryb prac komisji rewizyjnych określa regulamin uchwalony przez Krajową Komisję Rewizyjną i zatwierdzony przez konwent Krajowy zgodnie z pkt. 52 i) Statutu.
63. W skład Krajowego Sądu Koleżeńskiego wchodzi dziewięciu członków. Wybiera on ze swego grona przewodniczącego, jego zastępcę i sekretarza.
64. Krajowy Sąd Koleżeński rozpatruje:
1. odwołania od decyzji regionalnych sądów koleżeńskich,
2. spory kompetencyjne pomiędzy władzami Stowarzyszenia,
3. wnioski o wykładnie Statutu
4. wnioski o stwierdzenie nieważności uchwał władz Stowarzyszenia,
5. wnioski, o których mowa w pkt. 38,
6. wnioski o stwierdzenie działalności władz Stowarzyszenia za sprzeczną ze Statutem.
65. Wszczęcie postępowania przed Krajowym Sądem Koleżeńskim następuje na wniosek:
1. każdego członka lub władzy Stowarzyszenia w przypadku określonym w punkcie 64 c), d),e), f),
2. zainteresowanego członka lub organu w przypadku określonym w punkcie 64 a), b),
66. Krajowy Sąd Koleżeński wszczyna postępowanie w przeciągu miesiąca od wpłynięcia wniosku. Jeżeli rozpatrywana sprawa dotyczy członka Krajowego Sądu Koleżeńskiego lub brał on udział w rozpatrywaniu tej sprawy w pierwszej instancji jest on wyłączony na czas postępowania z jego prac.
67. Krajowy Sąd Koleżeński rozpatruje wniosek i wydaje uchwałę w sprawie nie później niż na dwa miesiące od wszczęcia postępowania.
68. Uchwały Krajowego Sądu Koleżeńskiego zapadają w obecności co najmniej trzech członków.
69. Szczegółowy tryb prac sądów koleżeńskich określa regulamin uchwalony przez Krajowy Sąd Koleżeński i zatwierdzony przez Konwent Krajowy zgodnie z pkt. 52 i) Statutu Stowarzyszenia.

ROZDZIAŁ V

REGIONY

70. Organami regionu są:
1. zjazd regionalny,
2. konwent regionalny,
3. zarząd regionu,
4. regionalna komisja rewizyjna,
5. regionalny sąd koleżeński.
71. Siedzibą regionu jest miasto będące siedzibą władz samorządowych województwa, chyba, że właściwy zjazd regionalny postanowi inaczej uchwałą podjęta większością 2/3 głosów w obecności co najmniej połowy delegatów.
72. Zjazd regionalny jest zwoływany w trybie zwyczajnym lub nadzwyczajnym.
73. Zjazd regionalny w trybie zwyczajnym zwołuje zarząd regionu na co najmniej 6 tygodni przed planowanym terminem zjazdu regionalnego. Zjazd regionalny zwołany w trybie zwyczajnym odbywa się nie wcześniej niż na dwanaście i nie później niż na pięć tygodni przed Zjazdem Delegatów.
74. Zjazd regionalny w trybie nadzwyczajnym jest zwoływany przez zarząd regionu za zgodą konwentu regionalnego w celu rozpatrzenia konkretnych spraw, podanych we wniosku o zwołanie zjazdu regionalnego. Z inicjatywą zwołania zjazdu regionalnego w trybie nadzwyczajnym może wystąpić Zarząd Krajowy, konwent regionalny, zarząd regionu, regionalna komisja rewizyjna lub zarządy co najmniej 1/3 kół lokalnych wchodzących w skład regionu. Zjazd regionalny w trybie nadzwyczajnym odbywa się nie później niż 2 miesiące od wyrażenia zgody przez konwent regionalny, przy czym konwent regionalny ma miesiąc na rozpatrzenie wniosku. Po upływie tego terminu wymóg wyrażenia zgody przez konwent regionalny uważa się za spełniony.
75. Zarząd regionu zwołuje zjazd regionalny w trybie nadzwyczajnym bez zgody konwentu regionalnego w przypadku:
1. konieczności wyboru przewodniczącego regionu,
2. konieczności uzupełnienia składu konwentu regionalnego o co najmniej 1/5 składu pochodzącego z wyboru,
3. konieczności uzupełnienia składu regionalnej komisji rewizyjnej o co najmniej 3/5 składu,
4. konieczności uzupełnienia składu regionalnego sądu koleżeńskiego o co najmniej 3/5 składu,
5. sytuacji określonej w pkt. 38 c.
76. Delegatów na zjazd regionalny w proporcji ustalonej przez konwent regionalny wybierają walne zebrania członków kół lokalnych. Członkowie organów regionu, o których mowa w pkt. 70 b - e są delegatami na zjazd regionalny z urzędu.
77. Delegatami na zjazd regionalny zwołany w trybie nadzwyczajnym są delegaci wybrani przez walne zebrania członków na ostatni zjazd regionalny zwołany w trybie zwyczajnym oraz członkowie organów regionu.
78. Informacje o zjeździe regionalnym rozsyła kołom lokalnym i delegatom zarząd regionu na co najmniej trzy tygodnie przed planowanym terminem zjazdu regionalnego. W przypadku zwołania zjazdu regionalnego w trybie nadzwyczajnym informacje powinny być rozesłane na co najmniej dwa tygodnie przed planowanym zjazdem regionalnym.
79. Zjazd regionalny:
1. uchwala regulamin regionu,
2. wybiera delegatów na Zjazd Delegatów,
3. uchwala program i kierunki działania Stowarzyszenia w regionie,
4. wybiera i odwołuje przewodniczącego regionu,
5. wybiera i odwołuje od 15 do 40 członków konwentu regionalnego ustalając liczbę członków konwentu według zasad ustalonych przez Konwent Krajowy stosownie do liczby członków regionu,
6. wybiera i odwołuje pięciu członków regionalnej komisji rewizyjnej oraz pięciu członków regionalnego sądu koleżeńskiego,
7. uchwala swój regulamin,
8. rozpatruje kadencyjne sprawozdania konwentu regionalnego, zarządu regionu, regionalnego sądu koleżeńskiego i regionalnej komisji rewizyjnej oraz udziela zarządowi regionu absolutorium na wniosek regionalnej komisji rewizyjnej,
9. rozpatruje sprawy i podejmuje uchwały w sprawach przedstawionych przez organy regionu oraz przez delegatów.
80. Członkami konwentu regionalnego są:
1. członkowie wybrani przez zjazd regionalny,
2. przewodniczący regionu,
3. członkowie zarządu regionu na czas pełnienia funkcji,
4. przewodniczący kół lokalnych, w których liczba członków przekracza 50,
5. członkowie dokooptowanych zgodnie z punktem 82 j) z tym, że liczba dokooptowanych członków nie może być większa niż 1/10 członków pochodzących z wyboru.
81. Posiedzenia konwentu regionalnego zwołuje przewodniczący regionu co najmniej raz na trzy miesiące lub zawsze na wniosek 1/3 członków konwentu regionalnego.
82. Konwent regionalny:
1. uchwala szczegółowe programy działania Stowarzyszenia w regionie, stanowiące rozwinięcie programu uchwalonego przez zjazd regionalny,
2. ustala liczbą członków zarządu regionu, wybiera i odwołuje członków zarządu regionu oraz powołuje i odwołuje wiceprzewodniczących regionu, sekretarza regionu i skarbnika regionu,
3. zezwala na zwołanie zjazdu regionalnego w trybie nadzwyczajnym,
4. uchwala kalendarz wyborczy i zasady wyboru delegatów na zjazd regionalny,
5. ustala zasady polityki finansowej regionu,
6. uchwala zasady bieżącej polityki Stowarzyszenia w regionie,
7. zatwierdza regulaminy kół lokalnych,
8. powołuje pełnomocników lub zespoły programowe albo do realizacji określonych zadań,
9. zatwierdza przedstawione przez przewodniczącego regionu sprawozdanie kadencyjne zarządu regionu i konwentu regionalnego,
10. na wniosek zarządu regionu dokooptowuje członków do swojego składu bezwzględną większością głosów,
11. podejmuje uchwały w innych sprawach wniesionych przez zarząd regionu lub członków konwentu regionalnego.
83. (skreślony)
84. Przewodniczący regionu:
1. kieruje pracami regionu,
2. reprezentuje region,
3. zwołuje posiedzenia konwentu regionalnego, proponuje porządek obrad oraz kieruje jego pracami,
4. zwołuje posiedzenia zarządu regionu, proponuje porządek obrad oraz kieruje jego pracami,
5. powołuje sekretarzy regionalnych, którzy kierują zespołami programowymi regionu,
6. może upoważnić innych członków zarządu regionu do reprezentowania regionu w określonym zakresie,
7. przedstawia zjazdowi regionalnemu kadencyjne sprawozdanie zarządu regionu i konwentu regionalnego.
85. W skład zarządu regionu wchodzą:
1. przewodniczący regionu,
2. jeden lub dwaj wiceprzewodniczący regionu powoływani na wniosek przewodniczącego regionu przez konwent regionalny bezwzględną większością głosów,
3. członkowie wybrani przez konwent regionalny,
4. sekretarz regionu i skarbnik regionu powoływani na wniosek przewodniczącego regionu przez konwent regionalny bezwzględną większością głosów.

z tym, że łącznie zarząd regionu liczy nie więcej niż 11 osób.

86. Posiedzenia zarządu regionu zwołuje przewodniczący regionu co najmniej raz na dwa miesiące lub zawsze na wniosek ca najmniej 1/3 członków zarządu regionu.
87. Zarząd regionu w szczególności:
1. zapewnia realizację uchwał zjazdu regionalnego i konwentu regionalnego,
2. zwołuje zjazd regionalny,
3. zajmuje stanowiska w sprawach będących przedmiotem zainteresowania regionu,
4. powołuje pełnomocników lub zespoły programowe albo do realizacji określonych zadań,
5. tworzy i rozwiązuje koła lokalne,
6. w uzasadnionych przypadkach występuje do konwentu regionalnego z wnioskiem o dokooptowanie członków konwentu regionalnego w czasie swojej kadencji,
7. koordynuje bieżącą działalność regionu,
8. zatwierdza sprawozdanie kadencyjne przygotowane przez przewodniczącego regionu,
9. podejmuje decyzje w sprawach regionu, które nie zostały zastrzeżone do kompetencji innych organów regionu,
10. informuje koła lokalne o bieżącej działalności władz Stowarzyszenia.
88. Regionalna komisja rewizyjna jest organem kontrolnym regionu.
89. W skład regionalnej komisji rewizyjnej wchodzi pięciu członków. Wybiera ona ze swego grona przewodniczącego i sekretarza.
90. Regionalna komisja rewizyjna:
1. przeprowadza co najmniej raz w roku kontrolę całokształtu działalności organów regionu, ze szczególnym uwzględnieniem działalności finansowej, a sprawozdania z kontroli przedstawia konwentowi regionalnemu i zarządowi regionu,
2. występuje do konwentu regionalnego i zarządu regionu z wnioskami pokontrolnymi,
3. kieruje wnioski do regionalnego sądu koleżeńskiego w razie stwierdzenia naruszenia Statutu,
4. występuje na zjeździe regionalnym z wnioskami w sprawie udzielenia absolutorium ustępującemu zarządowi regionu,
5. kontroluje działalność regionu z własnej inicjatywy lub zawsze na wniosek konwentu regionalnego, zarządu regionu, regionalnego sądu koleżeńskiego, lub co najmniej 1/3 zarządów kół lokalnych wchodzących w skład regionu,
6. występuje do zarządu regionu z wnioskiem o zwołanie zjazdu regionalnego w trybie nadzwyczajnym,
7. kontroluje działalność kół lokalnych z własnej inicjatywy lub zawsze na wniosek konwentu regionalnego, zarządu regionu, regionalnego sądu koleżeńskiego, komisji rewizyjnej koła, zarządu koła, lub co najmniej 1/3 członków koła lokalnego.
91. Posiedzenia regionalnej komisji rewizyjnej odbywają się nie rzadziej niż raz na sześć miesięcy, jej członkowie mają dostęp do wszystkich dokumentów regionu.
92. W skład regionalnego sądu koleżeńskiego wchodzi pięciu członków. Wybiera on ze swego grona przewodniczącego i sekretarza.
93. Regionalny sąd koleżeński rozpatruje przypadki naruszenia Statutu, regulaminów i uchwał władz Stowarzyszenia.
94. Wszczęcie postępowania przed regionalnym sądem koleżeńskim następuje na wniosek każdego członka lub władzy Stowarzyszenia.
95. Regionalny sąd koleżeński wszczyna postępowanie w przeciągu miesiąca od wpłynięcia wniosku. Jeżeli rozpatrywana sprawa dotyczy członka regionalnego sądu koleżeńskiego jest on wyłączony na czas postępowania z jego prac.
96. Regionalny sąd koleżeński rozpatruje wniosek i wydaje uchwałę w sprawie nie później niż w dwa miesiące od wszczęcia postępowania.
97. Przewodniczący regionu jest zobowiązany raz na rok przesłać Zarządowi Krajowemu:
1. sprawozdanie finansowe,
2. aktualną listę członków wraz z informacją o stanie opłacenia składek,
3. aktualne dane członków organów regionu,
4. sprawozdanie z działalności regionu.

ROZDZIAŁ VI

KOŁA LOKALNE

98. Koła lokalne są podstawową jednostką organizacyjną Stowarzyszenia, którą tworzy minimum 10-ciu członków. W każdej miejscowości może istnieć tylko jedno koło lokalne.
99. Powstanie koła lokalnego zatwierdza zarząd regionu na wniosek przedstawiciela osób tworzących koło lokalne zawierający:
1. listę co najmniej 10 osób tworzących koło lokalne z podaniem ich imion, nazwisk, dat urodzenia, adresów zamieszkania, numerów telefonu, adresów poczty elektronicznej,
2. protokół zebrania założycielskiego koła lokalnego.
100. Zarząd regionu rozpatruje wniosek na najbliższym od chwili otrzymania wniosku posiedzeniu, jednak nie później niż w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku. Zarząd regionu odmawia zatwierdzenia powstania koła lokalnego, jeżeli wniosek zawiera uchybienia formalne lub z innych uzasadnionych powodów. W takim przypadku Zarząd Regionu zwraca wniosek z wyszczególnieniem uchybień lub powodów odmowy zatwierdzenia powstania koła. Od decyzji odmawiającej utworzenia koła lokalnego służy odwołanie do konwentu regionalnego w terminie 14 dni od otrzymania decyzji zarządu regionu. Konwent rozpatruje odwołanie na najbliższym posiedzeniu.
101. Koło lokalne może zostać rozwiązane uchwałą zarządu regionu w przypadku:
1. zmniejszenia się liczby członków do mniej niż 10 osób w okresie dłuższym niż 3 miesiące,
2. stwierdzenia przez Krajowy Sąd Koleżeński o działalności koła za sprzeczną ze Statutem.
102. W przypadku określonym w punkcie 101 pozostali członkowie powinni niezwłocznie złożyć swe deklaracje członkowskie w dowolnym istniejącym kole lokalnym Stowarzyszenia. Kołu lokalnemu przysługuje w ciągu miesiąca od dnia otrzymania na piśmie uchwały o rozwiązaniu odwołanie do konwentu regionalnego, który rozpatruje sprawę na najbliższym posiedzeniu.
103. Organami koła lokalnego są:
1. walne zebranie członków,
2. zarząd koła,
3. komisja rewizyjna.
104. 1Zarząd koła lokalnego zobowiązany jest do zwołania walnego zebrania członków koła lokalnego raz na 4 miesiące lub zawsze na wniosek co najmniej 1/3 członków koła lokalnego lub komisji rewizyjnej. Informacje o zebraniu przekazuje na piśmie do członków koła lokalnego zarząd koła co najmniej na 2 tygodnie przed terminem walnego zebrania członków.
105. Walne zebranie członków:
1. wybiera delegatów na zjazd regionalny,
2. wybiera i odwołuje przewodniczącego koła lokalnego, od dwóch do ośmiu członków zarządu koła i trzech członków komisji rewizyjnej,
3. ustala liczbę członków zarządu koła lokalnego,
4. rozpatruje kadencyjne sprawozdania z działalności koła lokalnego oraz udziela absolutorium ustępującemu zarządowi koła na wniosek komisji rewizyjnej,
5. występuje z wnioskami do władz Stowarzyszenia,
6. podejmuje uchwały we wszystkich sprawach koła lokalnego oraz rozpatruje sprawy i podejmuje uchwały w innych sprawach przedstawionych przez organy koła lub przez członków koła,
7. uchwala regulamin koła lokalnego,
8. podejmuje uchwałę o rozwiązaniu koła lokalnego,
9. ustala zasady prowadzenia gospodarki finansowej koła lokalnego.
106. Uchwały walnego zebrania członków zapadają w obecności co najmniej 1/3 ogólnej liczby członków koła lokalnego, z wyjątkiem uchwały, o której mowa w pkt. 105 h), która zapada większością 2/3 głosów w obecności co najmniej połowy członków koła.
107. Posiedzenie zarządu koła lokalnego zwołuje przewodniczący koła lokalnego co najmniej raz na dwa miesiące lub zawsze na wniosek co najmniej 1/3 członków zarządu koła lokalnego.
108. Zarząd koła lokalnego w szczególności:
1. powołuje i odwołuje wiceprzewodniczącego, sekretarza i skarbnika na wniosek przewodniczącego koła ze swojego grona,
2. zwołuje walne zebranie członków,
3. zapewnia realizację uchwał walnego zebrania członków,
4. zajmuje stanowiska w sprawach będących przedmiotem zainteresowania koła,
5. informuje członków koła lokalnego o działalności koła lokalnego i organów Stowarzyszenia,
6. organizuje działalność koła lokalnego,
7. zatwierdza sprawozdanie kadencyjne przygotowane przez przewodniczącego koła,
8. podejmuje decyzje w sprawach koła, które nie zostały zastrzeżone do kompetencji innych organów koła.
109. Przewodniczący koła lokalnego:
1. kieruje kołem,
2. reprezentuje koło,
3. zwołuje posiedzenia zarządu koła, proponuje porządek obrad oraz kieruje jego pracami,
4. może upoważnić innych członków zarządu koła do reprezentowania koła w określonym zakresie,
5. przedstawia walnemu zebraniu członków kadencyjne sprawozdanie zarządu koła.
110. W skład komisji rewizyjnej wchodzi trzech członków. Komisja wybiera ze swego grona przewodniczącego i sekretarza. Do kompetencji komisji rewizyjnej należy kontrola działalności koła ze szczególnym uwzględnieniem działalności finansowej. Komisja rewizyjna ma dostęp do wszelkich dokumentów koła lokalnego. Kontrola odbywa się nie rzadziej niż raz w roku.
111. Przewodniczący koła lokalnego jest zobowiązany raz na sześć miesięcy przesłać zarządowi regionu:
1. sprawozdanie finansowe,
2. aktualną listę członków wraz z informacją o stanie opłacenia składek,
3. aktualne dane członków organów koła,
4. sprawozdanie z działalności koła lokalnego.
112. Kadencja organów koła lokalnego trwa rok.
113. Sprawy nie objęte Statutem określa regulamin koła lokalnego. Regulamin koła lokalnego zatwierdza konwent regionalny.

ROZDZIAŁ VII

MAJĄTEK STOWARZYSZENIA

114. Majątek Stowarzyszenia stanowią nieruchomości, rzeczy ruchome oraz inne prawa majątkowe i niemajątkowe.
115. Źródłami powstawania majątku Stowarzyszenia są:
1. składki członkowskie,
2. dochody z majątku,
3. darowizny i dotacje,
4. spadki,
5. dochody z ofiarności publicznej,
6. dochody z działalności gospodarczej.
116. W sprawach majątkowych do składania oświadczeń z zakresu praw i obowiązków Stowarzyszenia uprawnieni są Przewodniczący Stowarzyszenia i Skarbnik Krajowy bądź Sekretarz Generalny i Skarbnik Krajowy.
117. Do składania oświadczeń z zakresu praw i obowiązków kół lokalnych przepisy punktu 116 stosuje się odpowiednio.

ROZDZIAŁ VIII

ZMIANA STATUTU, ROZWIĄZANIE I LIKWIDACJA STOWARZYSZENIA

118. Z wnioskiem o zmianę Statutu lub o rozwiązanie Stowarzyszenia może wystąpić:
1. Konwent Krajowy,
2. Krajowa Komisja Rewizyjna,
3. Zarząd Krajowy,
4. zarządy co najmniej 1/3 regionów,
5. grupa co najmniej 1/5 delegatów.
119. Statut i jego zmiany oraz rozwiązanie Stowarzyszenia uchwalane są przez Zjazd Delegatów większością 2/3 głosów w obecności co najmniej 1/2 Delegatów.
120. W razie podjęcia uchwały o rozwiązaniu Stowarzyszenia Zjazd Delegatów powołuje komisję likwidacyjną, która przeprowadzi likwidację zgodnie z uchwalonymi wytycznymi. Zjazd Delegatów może wskazać organizację lub instytucję, na rzecz której przejdzie majątek Stowarzyszenia po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego.